Artrose: 'Wat is het juist en kan ik er iets aan doen?'
Wat is artrose?
Artrose is een veelvoorkomende chronische gewrichtsaandoening. Toch bestaan er nog veel misverstanden over wat artrose precies is, hoe het ontstaat en wat je eraan kan doen. Artrose wordt gekenmerkt door de slijtage van het kraakbeen in de gewrichten, dat geleidelijk dunner en minder veerkrachtig wordt. Kraakbeen zorgt voor een soepele beweging en werkt als schokdemper tussen de botten. Niet alleen het kraakbeen maar ook het onderliggend bot en gewrichtskapsel zijn vaak mee aangetast.
Oorzaken van artrose
Er zijn verschillende factoren die kunnen bijdragen aan de ontwikkeling van artrose. Erfelijke aanleg speelt een belangrijke rol, evenals overgewicht, eerdere traumatische gewrichtsblessures, verminderde beweeglijkheid en spierzwakte. Overmatig gebruik van gewrichten, zoals bij bepaalde beroepen of sporten, kan ook een risicofactor zijn. Hoewel artrose vaak wordt geassocieerd met ouderdom, kunnen ook jongere mensen erdoor worden getroffen.
Symptomen herkennen
De symptomen van artrose ontwikkelen zich meestal langzaam en verergeren na verloop van tijd. Veelvoorkomende symptomen zijn:
- Pijn in de gewrichten, voornamelijk bij het starten van beweging of erna
- Stijfheid, vooral na rustperiodes of in de ochtend
- Verminderde beweeglijkheid van het gewricht
- Kraken of knarsen bij beweging
- Zwelling van het gewricht
- In een latere en vergevorderde fase kan het gewricht ook in rust pijn doen
Diagnose van artrose
Een juiste diagnose is essentieel voor een effectieve behandeling. De diagnose artrose wordt gesteld op basis van het klachtenverhaal, klinisch lichamelijk onderzoek en medische beeldorming. Artsen kunnen röntgenfoto’s (RX) en MRI-scans voorschrijven om de ernst van de schade te beoordelen. Belangrijk om te weten is dat de ernst van artrose op een röntgenfoto niet altijd overeenkomt met de pijnklachten. Sommige mensen hebben duidelijke tekens van artrose op beeldvorming met weinig klachten, terwijl anderen veel pijn ervaren bij beperkte afwijkingen. Daarom blijven het klinisch onderzoek en het functioneren van de patiënt centraal staan.
Behandelopties
Hoewel artrose niet te genezen is, zijn er verschillende behandelingen die de symptomen kunnen verlichten en de kwaliteit van leven kunnen verbeteren. Effectieve therapie voor artrose bestaat uit:
- Osteopathie: Manuele osteopathische technieken kunnen bijdragen aan een verbeterde doorbloeding en bewegingsvrijheid van het gewricht.
- Kinesitherapie: Specifieke oefeningen kunnen de spierkracht vergroten en het gewricht zo meer ondersteunen
- Levensstijlveranderingen: Gewichtsverlies en een gezond dieet kunnen de belasting van de gewrichten verminderen
- Medicatie: Pijnstillers en ontstekingsremmers kunnen helpen om pijn en zwelling te verminderen
- Chirurgie: In ernstige gevallen kan een gewrichtsvervangende operatie nodig zijn zoals een prothese bij een artrotische heup of knie
Preventie: wat kan je zelf doen?
Hoewel artrose niet altijd te voorkomen is, kan je het risico op klachten en de ernst ervan wel beperken. Regelmatig bewegen is essentieel. Activiteiten zoals wandelen, fietsen en zwemmen houden de gewrichten soepel zonder ze overmatig te belasten. Fitness versterkt de omliggende spieren en geeft zo meer ondersteuning aan de gewrichten. Langdurige inactiviteit wordt best vermeden, omdat dit net kan leiden tot meer stijfheid en pijn.
Aanvullend kan een periodiek bezoek aan de osteopaat een waardevolle ondersteunende rol spelen, waarbij manuele technieken worden ingezet om de doorbloeding rond het gewricht te verbeteren en de beweeglijkheid zo goed mogelijk te behouden. Beweging is bij artrose dan ook geen vijand, maar net één van de belangrijkste pijlers van een goede behandeling.
